Ból kciuka – dlaczego używanie telefonów komórkowych niszczy stawy naszego kciuka

Próbowaliście kiedykolwiek wyobrazić sobie, jak funkcjonowałby Wasza dłoń bez kciuka? Spróbujcie, a przekonacie się, jak ważny jest ten palec. Bez niego nie mamy możliwości chwytania, trzymania, czyli funkcjonalnego używania ręki. Niestety problemy z kciukiem mają już coraz młodsze osoby. Do naszych gabinetów zgłaszają się nawet 20-latkowie. Lekarze alarmują: WSZYSTKIEMU WINNE SMARTPHONY, które w przeciągu ostatnich 10 lat opanowały naszą codzienność. Większość nastolatków przyznaje, że używa telefonu zarówno przed snem jak i po przebudzeniu. Zauważmy, że wyświetlacze są tak skonstruowane, że używamy tylko i wyłącznie kciuka. Inne palce tylko podtrzymują telefon. Problem jest tak duży, że doczekał się swojego określenia w literaturze tzw. kciuk smartphonowy. 

 

Ból kciuka – dlaczego używanie smarthona szkodzi

Długotrwałe używanie telefonu szczególnie mocno przeciąża stawy kciuka, które zaznaczyłam na poniższym schemacie. Staw międzypaliczkowy i środręczno-paliczkowy to proste stawy zawiasowe, w których wykonujemy tylko wyprost i zgięcie. Najciekawszym, a zarazem sprawiającym najwięcej problemów jest staw śródręczno-nadgarstkowy kciuka. Jest to staw siodełkowy, dzięki któremu nasz kciuk potrafi poruszać się w różnych kierunkach.

 

ból kciuka 65 1 225x300 Ból kciuka   dlaczego używanie telefonów komórkowych niszczy stawy naszego kciuka
Stawy kciuka

 

Dlaczego stawy kciuka tak nie lubia smartphonów? Przecież nasze dłonie są takie wytrzymałe, człowiek od zawsze pracował rękami. Oczywiście pracował, ale zauważcie, że były to zupełnie inne aktywności. Gdy klikamy palcem po wyświetlaczu nasz kciuk znajduje się ciągle w pozycji przywiedzionej…tak tysiące razy. Ruch ten jest nie funkcjonalny, ewolucja nie przystosowywała naszej ręki do takiego działania. Cierpią na tym wszystkie struktury kciuka: mięśnie, ścięgna, a przede wszystkim stawy. Dochodzi do przykurczu torebki stawowej i tkanek otaczających staw. Nasz kciuk nie jest już tak mobilny, mamy problem z ruchem odwiedzenia. To pierwszy krok do podrażnienia stawu i wystąpienia stanu zapalnego. Po jakimś czasie możemy mieć do czynienia z pojawieniem się ganglionu, czyli torbieli wypełnionej galaretowatym płynem.

 

ból kciuka 5 300x225 Ból kciuka   dlaczego używanie telefonów komórkowych niszczy stawy naszego kciuka
 Pozycja kciuka w czasie używania telefonu komórkowego jest przyczyną pojawienia się przeciążenia w obrębie stawów kciuka

 

Ból kciuka – do czego może doprowadzić częste używanie smartphona?

Ból, ograniczenie ruchomości, ganglion to najczęstsze objawy przeciążenia stawów kciuka. Niestety lekarze podejrzewają, że w przyszłości będziemy mieli jeszcze większe problemy. Może okazać się, że nasze stawy nie wytrzymają obciążenia, co doprowadzi do pojawienia się znacznych zmian zwyrodnieniowych już u młodych ludzi.

Zmiany zwyrodnieniowe to inaczej uszkodzenie chrząstki stawowej, co w konsekwencji powoduje, że kości nie mogą swobodnie przetaczać się jedna po drugiej. Leczenie zaawansowanych zwyrodnień nie jest proste, ponieważ ogranicza się tylko do próby przywrócenia ruchomości stawu i zabiegów przeciwbólowych. W wielu przypadkach jedynym rozwiązaniem jest wymiana stawu. Dlatego dużo łatwiej zapobiegać, niż leczyć.

 

Ból kciuka – jak leczyć i zapobiegać?

Przeciążenie w obrębie stawów kciuka po pierwsze wymaga odciążenia stawu, czyli ograniczenia używania smartphonu. Oczywiście w dzisiejszej rzeczywistości jest to praktycznie niemożliwe. Smartphone to nie tylko wiadomości i rozmowy, to także używanie internetu, sprawdzanie maila, szukanie informacji. Zastanówmy się zatem co możemy zrobić, aby ograniczyć używanie kciuka. Poniżej kilka prostych rad:

  • postaraj się częściej używać drugiej dłoni
  • postaraj się używać innych palców do przewijania treści na ekranie telefonu
  • dłuższe treści wprowadzaj za pomocą funkcji głosowych
  • ogranicz używanie telefonu tylko do najpotrzebniejszych czynności

U większości pacjentów pomocne może okazać się rozmasowywanie mięśni kłębu kciuka. Z pewnością technika ta jest dobra dla osób z małym bólem czy uczuciem sztywności. Zalecałabym nie stosować jednak masażu w przypadku znacznego bólu czy obrzęku, ponieważ w takich przypadkach nawet najmniejszy ucisk w okolicy stawu może zaostrzać dolegliwości. Warto skonsultować się z fizjoterapeutą, który nauczy sposobu wykonywania automasażu.

Pomocne mogą okazać się także ruchy odwodzenia kciuka, które są aktywnością przeciwstawną do pozycji w czasie używania smartphona. Możemy także próbować lekko rozciągnąć nasz palec, ale tylko do momentu uczucia lekkiego ciągnięcia. Nadmierne rozciąganie nie jest wskazane, ponieważ może doprowadzić do podrażnienia stawu. Jeśli chcecie rzeczywiście pracować nad ruchomością stawu, zgłoście się do terapeuty manualnego, który wykona odpowiednie techniki stawowe. Jest to bezpieczny i skuteczny sposób walki z ograniczeniami ruchomości. Zachęcam do zapoznania się z moim wcześniejszym artykułem pokazującym inne ćwiczenia dłoni.

 

ból kciuka 4 300x225 Ból kciuka   dlaczego używanie telefonów komórkowych niszczy stawy naszego kciuka
Ćwiczenia rozciągające kciuka w kierunku odwiedzenia

 

Lekarz może zalecić także zabiegi rehabilitacyjne, która poza powyżej przytoczonymi technikami stawowymi, może obejmować techniki mięśniowe, powięziowe, wykonywane bezpośrednio przez fizjoterapeutę. Niektórzy zalecają zabiegi fizykoterapeutyczne tj.laser, które w mojej opinii są mniej skuteczne. W przypadku dużego bólu konieczne może okazać się krótkotrwałe stosowanie ortezy kciuka, która pozwoli na ograniczenie stanu zapalnego i możliwość prowadzenia dalszej rehabilitacji. Często niezbędne jest ostrzyknięcie stawu lekiem przeciwzapalnym.

 

Ból kciuka – inne przyczyny

Przeciążenie w obrębie stawów kciuka to najczęstsza, ale nie jedyna przyczyna bólu kciuka użytkowników smartphonów. Dolegliwości mogą wynikać także ze zmian w obrębie ścięgien np. zapalenie pochewek ścięgien mięśnia odwodziciela długiego i prostownika krótkiego kciuka (inaczej zespół de Quervaina). Przyczyną drętwienia i bólu może być zespół cieśni nadgarstka a nawet zespół rowka nerwu łokciowego. W niektórych przypadkach należy wykluczyć także zmiany reumatoidalne. Pamiętajcie zatem, żeby każdy ból skonsultować z lekarzem, szczególnie jeśli dolegliwości nie zmieszają się od kilku tygodni. Niepokojące są także bóle spoczynkowe, nocne, a także znaczny obrzęk stawu. 

 

Ewelina Prekiel

 

Ból kciuka – dlaczego używanie telefonów komórkowych niszczy stawy naszego kciuka
5 (100%) 9 votes