Tężyczka- wzmożona pobudliwość nerwowo-mięśniowa

Tężyczka to nie choroba. Jest to pewien zespół objawów, który wskazuje na nadpobudliwość nerwowo-mięśniową. Słowo „nadpobudliwość” skazuje na fakt, że układ nerwowy odpowiada nieprawidłowo, zbyt gwałtownie na bodźce. Taka nadreaktywność jest wynikiem niektórych chorób i zaburzeń w organizmie człowieka. Przyczyną tężyczki może być zespół nieprawidłowego wchłaniania wapnia w jelicie, zapalenie trzustki, choroby tarczycy, czy cukrzyca. Nie należy zapominać także o hiperinsulinemii i insulinooporności, z których często pacjenci nie zdają sobie sprawy. Należy brać pod uwagę także alergię, astmę, boreliozę, ale przede wszystkim niedobory mikroelementów tj. wapń, magnez, a także żelazo i witamina D. Niektóre z powyższych chorób są poważne, niemniej jednak tężyczka to najczęściej zbieg okoliczności, wypadkowa niegroźnych zaburzeń hormonalnych, nieprawidłowej diety, stresu a nawet pewnych cech osobowości. Więcej podstawowych informacji na jej temat znajdziecie w moim wcześniejszym artykule.

Tężyczka jest szczególnie niebezpieczna kiedy przyjmuje tzw. postać jawną. Dochodzi wtedy do napadów, które mogą nawet zagrażać życiu. W mojej praktyce zawodowej najczęściej spotykam jednak jej postać utajoną. Utajona, czyli dająca pewne niecharakterystyczne objawy, które w różnym stopniu zmniejszają komfort życia. Niestety symptomy te zazwyczaj są bagatelizowane przez lekarzy. Pacjenci równie często są wysyłani do psychiatrów z diagnozą nerwicy i innych zaburzeń psychosomatycznych, a większość osób latami nie ma postawionej prawidłowej diagnozy.

tężyczka a kręgosłup
Tężyczka nie jest chorobą, jest to zespół objawów wynikający z innych zaburzeń i chorób



Tężyczka- objawy nadpobudliwości nerwowo-mięśniowej

Jednym z głównych i najbardziej charakterystycznych objawów tężyczki są skurcze. „Skurcz” kojarzy nam się z nagłym, mocnym i bolesnym kurczeniem mięśnia, które mija po krótkim czasie. Tężyczka potrafi być jednak bardzo podstępna, a skurcze mogą przyjmować trochę inny charakter. Najczęściej pojawiają się pod postacią delikatnych drgań mięśni różnych okolic ciała, często ledwo zauważalnych przez pacjenta. Takie delikatne kurczenia mogą zwiększać się pod wpływem zmęczenia i stresu. W mojej praktyce zawodowej spotykam także osoby, które pomimo tężyczki skurczów nie doświadczają w ogóle. Odczuwają za to inne symptomy nadwrażliwości układu nerwowego. Jednym z nich jest wzmożone napięcie mięśni, w wyniku którego pacjent odczuwa ich sztywność i bolesność. Bardzo często takie napięcia lokalizują się w ramionach, na całym grzbiecie i pośladkach. Dochodzi do ograniczeń ruchomości, częściej pojawiają się także stany zapalne w kręgosłupie. Pacjent może mieć wrażenie, że mięśnie „tężeją” w trakcie stresu. Niektórzy zauważają także ich szybsze zmęczenie np. w czasie długotrwałego siedzenia.

Tak jak pisałam wcześniej, tężyczka powoduje, że nerwy obwodowe są nadreaktywne. W takim przypadku pacjent może odczuwać dość dziwne dolegliwości np. delikatne drętwienia, które występują się w różnych okolicach ciała. Mrowienia mogą pojawiać się praktycznie wszędzie, rzadko obejmują tylko jedną część ciała. Charakterystyczna dla tężyczki jest także zmienność ich występowania, co oznacza, że drętwienia mogą „wędrować”. Przez jakiś czas możemy odczuwać je w łydce, następnie w twarzy, czy palcach. Może pojawiać się także przeczulica skórna, osłabienie czucia, czyli wrażenie tzw.”papierowej skóry” najczęściej lokalizujące się w kończynach górnych i dolnych. Pacjent ma wrażenie, że dzieje się coś niepokojącego z układem nerwowych, nie potrafi jednak podać konkretnych objawów.

tężyczka a kręgosłup
Skurcze, bolesność mięśni, drętwienia, mrowienia to najczęstsze objawy tężyczki


Tężyczka a kręgosłup

Dolegliwości związane z podrażnieniem struktur kręgosłupa są bardzo podobne do tych, które występują w przypadku tężyczki. Kiedy dochodzi do stanu zapalnego w obrębie uszkodzonego dysku lub stawu międzykręgowego, pojawia się ból, wzmożone napięcie mięśni i ograniczenie ruchomości kręgosłupa. W sytuacji, gdy stan zapalny drażni położone niedaleko dysku korzeń nerwowy, pacjent może odczuwać szereg objawów neurologicznych.

Tężyczka może powodować podobne objawy: uczucie napięcia w plecach, szyi i kończynach, uczucie mrowienia, drętwienia i bólu promieniującego na obwód. Czasem dość trudno odróżnić, skąd tak naprawdę pochodzą dolegliwości. Analiza pacjenta wymaga zatem bardzo dokładnego badania. Na podstawie jego wyników i wnikliwego wywiadu możemy dostrzec, że przyczyna tego typu dolegliwości może być związana z nadpobudliwością nerwowo-mięśniową. Z drugiej strony tężyczka może zaostrzać dolegliwości, które rzeczywiście pochodzą z kręgosłupa. Mówiąc inaczej, ból może być dotkliwszy, a objawy podrażnienia nerwów większe niż w przypadku osób bez nadpobudliwości nerwowo-mięśniowej.

Tężyczka utrudnia leczenie kręgosłupa

W przypadku pacjentów z diagnozą dyskopatii, czy zmian zwyrodnieniowych stawów międzykręgowych współwystępująca tężyczka może utrudniać leczenie. Dlaczego? Po pierwsze, pacjenci z nadpobudliwością nerwowo-mięśniową mają mniejszą tolerancję na ćwiczenia. Oznacza to, że mogą odczuwać szybsze zmęczenie mięśni, co często zniechęca ich do aktywności. W trakcie ćwiczeń mogą pojawić się drżenia mięśni, pacjent może mieć także problem z ich napięciem.

Większość osób z tężyczką ma zmniejszoną tolerancję na dotyk. Co to oznacza w kontekście rehabilitacji? Po różnego typu technikach tkanek miękkich, kiedy pracujemy nad pozbyciem się zwiększonego napięcia mięśniowego, przy pracy powięziowej, terapii punktów spustowych i innych tego typu technikach, tkanki mogą odpowiadać pewną nadreaktywnością. W takim przypadku pacjent może odczuwać większy ból w trakcie dotyku, a dolegliwości mogą zwiększać się bezpośrednio po terapii lub na drugi dzień. Rehabilitacja pacjentów z tężyczką powinna być zatem dość spokojna, szczególnie w początkowym etapie.

Tężyczka- jak wpływa na bóle kręgosłupa?
5 (100%) 2 votes

Podobał Ci się artykuł? Udostępnij go proszę na Facebooku!

Ewelina Prekiel

Jestem fizjoterapeutką, której pasją jest ortopedia i wszystko, co związane z narządem ruchu. Inspiracją do pisania artykułów są moi pacjenci, ich codzienne problemy i pytania. Staram się w przystępny sposób wyjaśnić zagadnienia medyczne, zawsze w oparciu o najnowsze doniesienia naukowe i własne doświadczenia.