Dzieci doznają innych uszkodzeń narządu ruchu niż osoby dorosłe

W dzisiejszym artykule chciałabym poruszyć temat dość rzadki, raczej pomijany w polskich artykułach: ból spojenia łonowego u dziecka. Po pierwsze, warto wiedzieć, że dolegliwości bólowe narządu ruchu u dzieci zazwyczaj mają inne podłoże niż u osób dorosłych. To samo dotyczy spojenia łonowego. Nigdy nie powinniśmy tych dwóch sytuacji porównywać, ponieważ narząd ruchu młodego człowieka rozwija się i zazwyczaj w odmienny sposób reaguje na przeciążenie.

Zauważcie, że dzieci są dużo bardziej elastyczne, mają zdrowe elastyczne więzadła, ścięgna i mięśnie. Stosunkowo rzadko spotkamy tu zatem kontuzje dotyczące tych właśnie struktur. Dużo słabszym ogniwem u młodego człowieka są kości, które intensywnie rosną i są narażone na przeciążenia. Miejscem szczególnie delikatnym są tu tzw. płytki wzrostowe, inaczej określane jako chrząstki nasadowe, czyli obszary znajdujące się w pobliżu zakończeń kości. Dzięki nim kość może wzrastać na długość. W tej okolicy dochodzi do ciągłego namnażania komórek chrzęstnych, które w wyniku wielu procesów przekształcają się w punkty kostnienia. Po zakończeniu wzrostu chrząstka całkowicie przekształca się w kość.

Ból spojenia łonowego u dziecka

Jak go rozpoznać?

Schorzenia spojenia łonowego mogą dawać ból o różnej lokalizacji. Oczywiście najczęściej dolegliwości pojawiają się w okolicach samego spojenia, a dziecko wskazuje na ból okolicy krocza w linii pośrodkowej ciała. Często jednak umiejscowienie objawów może być trochę mylne. W niektórych przypadkach dolegliwości lokalizują się bardziej bocznie w okolicach pachwiny. Niejednokrotnie ból promieniuje na przebiegu przywodzicieli po wewnętrznej stronie uda, dlatego może być błędnie zdiagnozowany jako patologie ścięgien.

Ból spojenia łonowego u dziecka najczęściej dają o sobie znać w czasie uprawiania sportu, występują w momencie obciążenia kończyn dolnych. Zazwyczaj związany jest z aktywnością mięśni przywodzicieli stawu biodrowego, które przyczepiają się właśnie tym rejonie. Mięśnie te pracują szczególnie intensywnie w czasie gier zespołowych np. podczas kopania piłki. Przeciążenie wywołują także nagłe zmiany kierunku ruchu podczas biegu, poślizgnięcia, czy naskoku na jedną nogę.

W początkowym etapie schorzenia bóle mogą pojawiać się raz na jakiś czas, tylko po dużym przeciążeniu. Po odpoczynku i przerwaniu aktywności fizycznej dolegliwości ustępują. Kiedy problem robi się bardziej zaawansowany, ból może pojawiać się po każdym treningu. W poważniejszych sytuacjach problematyczne okazuje się codzienne funkcjonowanie. Dziecko może mieć także wrażenie sztywności w okolicach miednicy, czy braku rozciągnięcia pachwiny.

Jakie są jego przyczyny?

Przyczyną bólu spojenia łonowego u dziecka bardzo często jest zaburzenie w obrębie płytki wzrostowej kości łonowej, która została zaznaczona strzałkami na poniższym zdjęciu. Taki problem może pojawić się także u młodzieży i młodych dorosłych. Jest to związane z faktem, że płytki wzrostowe ulegają zanikowi, czyli pełnemu skostnieniu po zakończeniu wzrostu kostnego. Biorąc pod uwagę cały szkielet, u kobiet ma to miejsce średnio pomiędzy 16 a 18 rokiem życia, u mężczyzn później pomiędzy 20 a 21 rokiem życia.

ból spojenia łonowego u dziecka - Ból spojenia łonowego u dziecka- osteochodroza spojenia
Płytki wzrostowe kości łonowych zaznaczone strzałkami na obrazie rezonansu magnetycznego u 15latka
źródło: http://sportsmedicineimaging.com/topics/pubic-apophysitis/

W przypadku spojenia łonowego problem z płytkami wzrostowymi może pojawić się później, nawet w około 25 roku życia. Wynika to z faktu, że kość łonowa to prawdopodobnie jedna z najdłużej rosnących kości człowieka. Posiada ona dwa jądra kostnienia, a płytki wzrostowe zamykają się całkowicie dopiero w wieku 21-30 lat. Co więcej, po zakończeniu wzrostu kość łonowa ulega dalszej przebudowie, a pełne ukształtowanie osiąga dopiero w wieku 45 lat. Płytka wzrostowa to miejsce newralgiczne, toczą tam się ciągłe procesy wzrostowe, dlatego urazy czy nadmierne obciążenia tej okolicy mogą powodować uszkodzenia tego rejonu. Takie problemy spotykamy głównie u dzieci i młodzieży aktywnych fizycznie, najczęściej u młodych piłkarzy.

Przyjrzyjmy się dokładnie patologiom płytki wzrostowej kości łonowej. Najczęściej dotyczą one upośledzenia ukrwienia tej okolicy, które wynika z nadmiernych obciążeń. Takie zaburzenie może być niewielkie i przejściowe, niewidoczne w badaniach obrazowych. Może jednak być poważniejsze i doprowadzać do tzw. osteochondrozy, czyli zaburzenia kostnienia śródkostnego. Niestety upośledzenia ukrwienia mogą doprowadzić do problemów ze wzrastaniem kości. U niektórych młodych osób może dojść także do późniejszego zamknięcia płytek wzrostowych, a nawet przetrwałe ich otwarcie w życiu dorosłym.

ból spojenia łonowego u dziecka
Do uszkodzenia płytki wzrostu spojenia łonowego może dojść także podczas urazu, czy niekontrolowanego ruchu kończyny dolnej

Zauważcie, że patologia spojenia łonowego zazwyczaj rozwija się w ciągu dłuższego czasu. Mówimy tu zatem o problemie przewlekłym czy chronicznym. Warto wspomnieć, że w przypadku dzieci i młodzieży możemy mieć także do czynienia z nagłym urazem w okolicy płytki wzrostu spojenia łonowego. Takie zdarzenie może mieć miejsce w czasie szybkiego biegu, kiedy noga poślizgnie się i wykona nagły niekontrolowany ruch. Niebezpieczne dla spojenia są także nagłej zmiany kierunku, które mają miejsce np. w grach zespołowych. W trakcie urazu młody człowiek może poczuć nagły silny ból w okolicach krocza, co często wynika z uszkodzenia, a nawet separacji płytki wzrostu.

Warto zaznaczyć, że obszar pachwiny to okolica skupiająca wiele struktur narządu ruchu, dlatego zawsze takie przypadki powinny być konsultowane ze specjalistą. Problem bólowy tej okolicy może wynikać nie tylko ze schorzeń narządu ruchu, ale także narządów wewnętrznych.

Jak diagnozować i leczyć?

Dlaczego tak ważne jest wykrywanie wszelkich zaburzeń w obrębie płytek wzrostowych? Niestety zawsze istnieje ryzyko, że uraz lub znaczne przeciążenie w tym rejonie wpłynie na zahamowanie wzrostu kości. Na szczęście rzadko spotykamy sytuacje, gdzie wzrost zostaje całkowicie zahamowany. Niemniej jednak kość może nie wykształcić się w pełni, co wpłynie na jej kształt. Czasem są to zupełnie subtelne różnice, które mogą powodować trudne do zdiagnozowania zaburzenia biomechaniki spojenia. Niestety taka sytuacja może wpływać na pojawienie się szybszych zmian zwyrodnieniowych w życiu dorosłym.

Jak zatem zdiagnozować problem bólowe spojenia łonowego u dziecka? W przypadku pojawienia się objawów warto zgłosić się do lekarza ortopedy lub fizjoterapeuty. Na podstawie badania klinicznego jesteśmy w stanie z dużym prawdopodobieństwem ocenić źródło dolegliwości. W czasie oceny klinicznej dostrzeżemy tkliwość okolicy spojenia. W ocenie wykorzystujemy specjalistyczne testy manualne, które oceniają cały kompleks miednicy.

spojenie łonowe
Badanie kliniczne i dodatkowe badania obrazowe są w stanie wykryć patologie spojenia łonowego u dziecka

Na podstawie badania klinicznego decydujemy się na dalszą diagnostykę…. tutaj niestety zaczyna się problem. Podstawowym i najczęściej zlecanym badaniem jest klasyczne zdjęcie RTG. Niestety nie zawsze uwidacznia problem. Zmiany mogą być niewidoczne w przypadku, gdy choroba dopiero rozwija się, albo jej nasilenie jest niewielkie. W takich sytuacjach zaburzenia w obrębie płytki wzrostowej są zazwyczaj mylone z przeciążeniem w obrębie mięśni i ścięgien.

Kolejne badanie, które warto wziąć pod uwagę to USG. Dobry diagnosta może zauważyć problem płytki wzrostowej, musi jednak mieć doświadczenie w diagnostyce ortopedycznej dzieci. Często spotykam sytuacje, gdzie pacjenci zgłaszają się do mnie z różnymi opisami USG, a dopiero kolejny lekarz jest w stanie dostrzec problem płytki wzrostowej. Najlepszym badaniem jest rezonans magnetyczny, który niewątpliwie dużo lepiej obrazuje spojenie łonowe. Problem możemy zauważyć także podczas tomografii komputerowej, niemniej jednak ze względu na dużą dawkę promieniowania staramy się uwidocznić problem w innych badaniach.

Ból spojenia łonowego u dziecka- osteochodroza spojenia
5 (100%) 1 vote

Podobał Ci się artykuł? Udostępnij go proszę na Facebooku!

Ewelina Prekiel

Jestem fizjoterapeutką, której pasją jest ortopedia i wszystko, co związane z narządem ruchu. Inspiracją do pisania artykułów są moi pacjenci, ich codzienne problemy i pytania. Staram się w przystępny sposób wyjaśnić zagadnienia medyczne, zawsze w oparciu o najnowsze doniesienia naukowe i własne doświadczenia.