Dyskopatia to dziś jeden z głównych powodów konsultacji ortopedycznych.
Z jej powodu w Polsce wykonywana jest coraz większa liczba operacji kręgosłupa. Pomimo że neurochirurgia to dość dynamicznie rozwijająca się gałąź medycyny, wciąż zabieg powinniśmy traktować jako ostateczność.

Kiedy zatem zabieg jest niezbędny? Z pewnością jeśli w wyniku dyskopatii, stenozy czy innych patologii kręgosłupa dochodzi do znacznych zaburzeń neurologicznych lub mniejszych, które nie wycofują się pomimo leczenia zachowawczego. Objawy neurologiczne, które badamy w czasie wizyty to: zaburzenia siły mięśniowej, zaburzenia czucia skórnego, znaczne i długotrwałe podrażnienie nerwu kulszowego, czy objawy ogona końskiego. Temat pojawiających się objawów jest bardzo zawiły, dlatego nie będę go dokładnie opisywać. Chciałabym tylko zaznaczyć, że decyzja o zabiegu musi być podjęta na podstawie wnikliwego badania pacjentka i oceny dodatkowych badań.

Głównym zadaniem zabiegu jest odbarczenie struktur nerwowych. Nie są to jednak procedury, które w 100% „leczą” uszkodzenia kręgosłupa”. Najczęstszym i jednym z najprostszych zabiegów odcinka lędźwiowego jest discektomia, w czasie której lekarze usuwają fragment dysku uciskający na nerw. W wielu przypadkach zmiany są jednak tak zaawansowane, a dysk bardzo zdegenerowany, że niezbędna jest większa ingerencja chirurgiczna. W takim wypadku lekarze decydują się na usunięcie dysku i zastąpienie go implantem i/lub zastosowanie stabilizacji.

jak uniknąć operacji kręgosłupa
Decyzja o operacji kręgosłupa powinna być poparta wnikliwym badaniem klinicznym.

Oczywiście im prostsza procedura operacyjna, tym mniejsze konsekwencje dla kręgosłupa na przyszłość. Ustabilizowanie dwóch sąsiednich segmentów, szczególnie w przypadku młodych pacjentów, niesie prawdopodobieństwo rozwinięcia się niestabilności i uszkodzenia dysku na sąsiednich segmentach. Z drugiej strony wykonanie tylko i wyłącznie discektomii u pacjenta może okazać się niewystarczające i spowodować nawrót dolegliwości. Zawsze musimy ocenić, co tak naprawdę jest problemem pacjenta, czy istnieją niebezpieczne dla zdrowia objawy neurologiczne, czy może problemem jest tylko i wyłącznie ból lokalizujący się w odcinku lędźwiowym. Niestety w mojej pracy zawodowej bardzo często spotykam sytuacje, gdzie pacjent z bólem miejscowym lędźwi decyduje się na wykonanie discektomii, z nadzieją na pozbycie się dolegliwości. Niestety po zabiegu nic się nie zmienia, ponieważ sama usunięta przepuklina nie była problemem. Ból kręgosłupa to dość skomplikowane zjawisko. Sam dysk jest unerwiony, dlatego dolegliwości mogą być spowodowane mikrouszkodzeniami w jego wnętrzu, a także stanem zapalanym pojawiający się w jego okolicy. Taka sytuacja potocznie nazywana jest wypadnięciem dysku. Nie bez znaczenia są tu także stawy międzykręgowe, przeciążone tkanki miękkie, stres i wynikające z niego reakcje hormonalne, a także zaburzenia ruchomości tkanek w innych rejonach ciała, problemy gastryczne, osłabienie mięśni kończyn dolnych pośladków i wiele innych czynników.

Leczenie zachowawcze dyskopatii

Jak uniknąć operacji kręgosłupa? Jeśli mamy zielone światło od lekarza i fizjoterapeuty na leczenie zachowawcze, sposobów walki z dolegliwościami jest dużo. Dobór terapii jest zależne od tego, jaki jest mechanizm powstawania bólu, a także od rodzaju występujących zmian w dyskach i innych strukturach kręgosłupa.


Terapia manualna

Podstawą leczenia w większości przypadków jest terapia manualna, czyli różnorodne techniki, które wykonuje terapeuta własnymi rękami w gabinecie. Dzięki odpowiednio dobranym metodom pracy możemy pozbyć się napięcia w obrębie tkanek miękkich, oddziaływać bezpośrednio na stawy międzykręgowe, a nawet na dyski. Obecnie na polskim rynku macie do dyspozycji wiele metod pracy.

jak uniknąć operacji kręgosłupa



Ćwiczenia

Kolejnym etapem leczenia zachowawczego są ćwiczenia, na których temat moglibyśmy pisać bardzo długo. Często pacjenci myślą, że istnieje jeden uniwersalny zestaw. Nic bardziej mylnego. Ćwiczenia dobieramy do aktualnego stanu pacjenta. W niektórych przypadkach zupełnie rezygnujemy z ćwiczeń domowych w początkowym etapie. Dzieje się tak np. u pacjentów z dużym obrzękiem w okolicy dysku i korzenia, który prowokuje znaczne dolegliwości. W momencie, kiedy każdy ruch powoduje ból, często ciężko znaleźć ćwiczenie, które nie będzie podrażniało obecnego już stanu zapalnego i powodowało większy ból. Podobnie w sytuacji objawów bólowych pojawiających się w kończynie. Nie zawsze, ale w niektórych przypadkach, ograniczenie ruchomości nerwu jest tak duże, że większość popularnych ćwiczeń może dodatkowo zaostrzać ból. W takich sytuacjach więcej czasu poświęcamy na terapię manualną i inne działania przeciwzapalne. Dodatkowo wprowadzamy neuromobilizacje, których celem jest poprawa ruchomości nerwu. Pamiętajcie, pacjenci z rwą kulszową nie powinni wprowadzać na własną rękę ćwiczeń rozciągających kończynę dolną i kręgosłup. Więcej na ten temat przeczytacie tutaj.

Spektrum ćwiczeń na odcinek lędźwiowy jest bardzo szerokie. Jednemu pacjentowi będą służyły przeprosty, innemu będą wręcz szkodziły. Jeden powinien chodzić, inny więcej leżeć. To samo dotyczy ćwiczeń wzmacniających np. brzuch czy pośladki. Oczywiście są to elementy bardzo ważne, wprowadzam tego typu ćwiczenia w przypadku większości pacjentów. Warto jednak zwrócić uwagę, że brzuch możemy pobudzać w różnorodny sposób. W stanie ostrym mogą być to tylko delikatne napięcia dna miednicy. U pacjentów z przewlekłymi i mniejszymi dolegliwościami, możemy wprowadzać bardziej złożone aktywności.

jak uniknąć operacji kręgosłupa


Ostrzyknięcie kręgosłupa

Co w przypadku, gdy dolegliwości nie zmniejszają się pomimo rehabilitacji? W sytuacji znacznego stanu zapalnego pomocna może okazać się ostrzyknięcie struktur kręgosłupa lekiem przeciwzapalnym, najczęściej sterydowym. Takie działanie popularnie nazywamy blokadą, która tak naprawdę ma za zadanie ograniczyć stan zapalny, zmniejszyć dolegliwości bólowe, co ułatwi inne działania rehabilitacyjne. Zastosowanie miejscowe sterydu nie jest niebezpieczne pod jednym warunkiem: nie powinno być wykonane więcej niż jeden, dwa razy w te samo miejsce. Steryd ma działanie osłabiające dla tkanek.

Coraz częściej pacjenci decydują się także na ostrzykiwanie okolicy dysku osoczem krwi, czy tak unikatowe terapie, jak Goldic polegającej na specjalnej technologii inkubacji krwi w probówkach zawierających cząstki złota, w celu uzyskiwania wzbogaconej, własnej surowicy pacjenta.

Fizykoterapia i kinesiotaping

W Polsce wciąż dla wielu specjalistów standardem leczenia objawów dyskopatii są zabiegi fizykoterapeutyczne. Niektóre z nich mogą wspomagać proces zdrowienia, nie możemy traktować ich jednak jako jedyny sposób terapii. Zabiegi typu pole magnetyczne, czy laser raczej nie mają żadnego pozytywnego działania w kontekście bólu pleców. Pomocne mogą okazać się z pewnością zabiegi z zastosowaniem ciepła, a także prądy TENS.

A co z kinesiotapingiem? Z pewnością, jest to dobry sposób wspomagający terapię, mający pływ na napięcie mięśni i poczucie większej stabilności w placach. Osobiście stosuje je na koniec terapii u większości pacjentów z bólem kręgosłupa. Nie jest to jednak tylko element wspomagający.

Jak uniknąć operacji kręgosłupa?
5 (100%) 1 vote